السيد عبد الحسين الطيب
25
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)
( فَعَدَلَكَ ) هر عضوى بجاى خود از فرق سر تا ناخن پا . و زوجين آنها معادل يكديگر دو چشم عدل هم يكى كوچك و يكى بزرگ قرار نداد ، دو گوش مطابق هم دو ابرو دو دست دو پنجه دو پا يكى كوتاه و يكى بلند قرار نداد ، تمام مطابق يكديگر حتى قواى هر يك قوى باصر سامعه شامه لامسه قواى باطنيه حس مشترك واهمه حافظه متخيله متفكره و غير اينها . [ سوره الانفطار ( 82 ) : آيه 8 ] فِي أَيِّ صُورَةٍ ما شاءَ رَكَّبَكَ ( 8 ) در هر صورتى كه مشيتش تعلق گرفته باشد و صلاح بداند و حكمت اقتضا كند تركيب فرمود تو را . از اعاجيب قدرت اينكه تمام افراد انسان در اين اعضا و جوارح و در اين قوى مشترك هستند لكن دو نفر در جميع اين خصوصيات شبيه يكديگر نيستند حتى در قوى ، قوه حافظه ذاكره سامعه باصره حتى در قوه عاقله در صورت چشم ابرو لب دماغ ، در ضعف و قوت در سمن و لاغرى و غير اينها مختلف هستند و حكمتش اينكه به يكديگر اشتباه نشوند اگر تمام يك شكل و يك قد و يك صورت بودند تشخيص داده نميشد بالاخص در ازدواج كه معلوم نميشد زوج كدام است و زوجه كدام پدر كيست پسر كيست بايع كيست ، حتى اعجب از همهء اينها در صوت هر يك معلوم است اين صداى مرد است يا زن صداى طفل است يا جوان صداى پير است يا برنا ، حتى در قوهء باصره ضعيف است يا قوى دوربين است يا نزديكبين در قوه سامعه تا چه اندازه ميتواند استماع كند در صدا بلند است يا كوتاه و هكذا در ايمان و تقوى رغبت و اعراض ، حب و بغض . سخاوت و بخل ، شجاعت و جبن ، تواضع و تكبر ، حلم و غضب ، صبر و جزع و غير اينها از صفات حميده و قبيحه در حفظ و ذكر جل الخالق در عبادات و اعمال صالحه ، و معاصى و افعال سيئه هم كمال اختلاف را دارند و همچنين در مراتب ايمان و كفر ، عدل و ظلم ، احسان و اسائه هم مختلف ، در جمود عين و حالت بكاء . در رقت قلب و قسوت در هر چه بنگرى مخالف يكديگرند . [ سوره الانفطار ( 82 ) : آيه 9 ] كَلاَّ بَلْ تُكَذِّبُونَ بِالدِّينِ ( 9 ) چنين نيست كه شما گمان ميكنيد بلكه شما تكذيب ميكنيد بدين . بعضى